Sla het menu over en ga direct naar de content van deze pagina. Sla het menu over en ga direct naar zoeken.

Brand

Een stalbrand is voor ondernemers in de intensieve veehouderij de grootste nachtmerrie. Grote hoeveelheden varkens zijn nauwelijks naar buiten te jagen. Van het gegil en gekrijs ligt een varkenshouder nog jaren wakker, maar ook voor pluimveehouders kan een brand traumatisch zijn. Brand kan ontstaan door fouten in de bedrading of een overbelaste technische installatie. Het kan zich snel verspreiden door isolatiemateriaal, kippenveren of spinrag. In dit artikel leest u wat u zelf kunt doen om brand te voorkomen.

Brandrisico’s

Als de elektrische installatie niet goed werkt, kan de temperatuur in een meterkast zo hoog oplopen, dat er al snel brand kan uitbreken. Zeker als de elektrische installatie bedolven is met spinnenwebben: die zijn namelijk uiterst brandbaar. Het is verschrikkelijk als dieren levend verbranden, maar zelfs wanneer u die tijdig de stal uitkrijgt, is de schade na een stalbrand groot en ligt uw boerenbedrijf langere tijd helemaal plat.

Laat de elektra keuren

Laat de hele elektrische installatie periodiek inspecteren; bij voorkeur door een onafhankelijk keuringsbureau (ElektraGarant). Een dergelijk keuringsbureau kan, als dat nodig is, de geconstateerde gebreken ook herstellen. Vooral in veebedrijven die snel gegroeid zijn (schaalvergroting), is de kans groot dat de elektrische installatie niet is afgestemd op het volume. Er zijn bijvoorbeeld te weinig groepen of te weinig stopcontacten voor alle apparatuur, waardoor een verhoogd brandrisico door overbelasting ontstaat.

Elektrische apparatuur

Zorg ervoor dat de melkmachine en andere elektrische apparaten (zoals klimaatregelapparatuur, hogedrukreinigers en voermachines) goed geaard zijn en een dubbelgeïsoleerde bedrading hebben. Bovendien moet ook deze apparatuur op regelmatige basis worden geïnspecteerd door een onafhankelijk keuringsbureau. Laat noodzakelijke aanpassingen direct door het bureau uitvoeren (in plaats van zelf aan de slag te gaan).

Regelmatig schoonmaken

Een schone stal is een vereiste voor de diergezondheid en draagt bovendien bij aan brandpreventie. Brand ontstaat makkelijker in stoffige hoekjes en verspreidt zich sneller via spinrag. Haal daarom met enige regelmaat een ragebol langs muren en plafond. Zorg dat rag en stof zich niet ophoopt in of op de elektrische installatie. Hetzelfde geldt voor heaters en heteluchtkanonnen. Als u deze een tijdje niet heeft gebruikt, maak deze dan voor gebruik vrij van stof en spinrag, bijvoorbeeld met een luchtslang. NB: een bladblazer blaast niet afdoende schoon!

Veilig acculaden

Worden er in uw bedrijf accu’s gebruikt? Bijvoorbeeld voor de heftruck? Bedenk dan dat de acculaders tijdens het opladen vonken verspreiden en zo brand kunnen veroorzaken. Zet de acculader daarom niet in een ruimte waar ook stro of hooi (of andere brandbare materialen) zijn opgeslagen of waar ze aangereden kunnen worden. Let erop dat accu’s alleen overdag worden opgeladen.

Werkzaamheden met open vuur

Daarnaast ontstaan regelmatig branden tijdens werkzaamheden met open vuur. Denk aan: lassen, snijden, slijpen, vlam-solderen en verf afbranden. Zorg voor een minimale afstand van 10 meter tussen de werkplek en eventuele brandbare stoffen en/of brandbaar materiaal. Als het niet mogelijk is om brandbare stoffen in een andere ruimte te zetten, zorg dan voor een brandwerende afscherming. Houd tijdens de werkzaamheden altijd een goed werkende brandblusser onder handbereik en controleer na de werkzaamheden of er echt niets meer nasmeult.

Voorkom brandstichting

Een boerenerf is een uitgelezen plek voor kwajongens om een fikkie te stoken. Zorg er daarom voor dat er geen brandbare materialen tegen de gevel van de stallen staan. Plaats pallets of verpakkingsmateriaal minimaal tien meter uit de gevel. Bijkomend voordeel is, dat u op deze manier het risico van ongedierte in de stallen verkleint.

Gebruik het juiste blusmateriaal

Wanneer de isolatie van uw schuur valt in een andere brandklasse dan brandklasse A of B, kan het isolerende schuimmateriaal een versnelde verspreiding van de brand veroorzaken. Als er brand uitbreekt, kan door de ontstane hitte de PUR-laag namelijk gaan druppelen. Deze druppelende substantie kan vlamvatten, waardoor de brand zich snel kan verspreiden. Stallen die na april 2014 zijn gebouwd, moeten volgens het nieuwe Bouwbesluit voorzien zijn van isolatiemateriaal van minimaal Brandklasse B: deze bevatten het brandvertragende PIR-schuim, dat niet gaat druppelen.

Let op: brandend schuim is slecht te blussen met water. Een CO2- of schuimblusser is daarom beter geschikt als handblusmiddel. Hetzelfde geldt als u veel dure apparaten heeft staan: ook dan bent u beter af met een CO2- of schuimblusser. Een poederblusser kan namelijk meer schade aanrichten dan voorkomen: de poeder hecht zich op de aangetaste ondergrond en maakt de apparatuur onbruikbaar.

Ook is het belangrijk dat overal brandblussers binnen handbereik zijn. Zorg dat iedereen in uw bedrijf weet hoe ze de blusmiddelen moeten gebruiken en dat deze periodiek worden gekeurd volgens de REOB-richtlijnen.

Branddetectie

Verder is het belangrijk dat er in de stal een goedwerkend meldinstallatie aanwezig is (een Octa-alarm), die brand, temperatuurverschillen en andere technische storingen kan doormelden zodat u tijdig wordt gewaarschuwd. Zorg dat deze is aangesloten op een noodstroom-aggregaat voor het geval de elektra uitvalt. Dit systeem moet regelmatig worden gecontroleerd en getest. De stallen en hooizolder moeten voorzien zijn van combi-melders, die eveneens zijn aangesloten op het Octa-alarm. Als het alarmsysteem in verbinding staat met uw mobiele telefoon, zorg dan dat u uw mobiel altijd bij u heeft en dat deze voldoende is opgeladen. Zorg daarnaast dat er meerdere mobiele telefoonnummers zijn opgenomen in het systeem.

Wat kunt u nog meer doen?

De Checklist Stalbranden geeft u snel inzicht in preventieve maatregelen die u nog kunt nemen om brand te voorkomen. De checklist is gemaakt op basis van de jarenlange ervaring van diverse agrarische verzekeraars. Het kost u maar een paar minuten om een vrij simpele vragenlijst met ja/nee-vragen in te vullen. U krijgt via de mail een samenvatting van zaken die u nog kunt verbeteren om stalbrand te voorkomen.

ONTVANG ONZE NIEUWSBRIEF

Mis geen updates meer over risico's en preventie. Schrijf je in voor onze nieuwsbrief.